Now you are in the subtree of Математический анализ private tree. 

6.4. Производные простейших элементарных функций

Created almost 11 years ago

Теорема 6.8. Во внутренних точках областей определения функций справедливы формулы:

  1. $c' = 0$.

  2. $(a^ x)' = a^ x \ln a$.

  3. $(\log _ a x)' = \frac1{x\ln a}$.

  4. $(x^\alpha )' = \alpha x^{\alpha -1}, x > 0$.

  5. $(\sin x)' = \cos x$. $(\cos x)' = -\sin x$.

  6. $(\mathop {\rm tg}\nolimits x)' = \frac1{\cos ^2 x}$. $(\mathop {\rm ctg}\nolimits x)' = -\frac1{\sin ^2 x}$.

  7. $(\arcsin x)' = \frac1{\sqrt {1 - x^2}}$. $(\arccos x)' = -\frac1{\sqrt {1 - x^2}}$.

  8. $(\mathop {\rm arctg}\nolimits x)' = \frac1{1 + x^2}$. $(\mathop {\rm arcctg}\nolimits x)' = -\frac1{1 + x^2}$.

  9. $(\mathop {\rm sh}\nolimits x)' = \mathop {\rm ch}\nolimits x$. $(\mathop {\rm ch}\nolimits x)' = \mathop {\rm sh}\nolimits x$.

  10. $(\mathop {\rm th}\nolimits x)' = \frac1{\mathop {\rm ch}\nolimits ^2 x}$. $(\mathop {\rm cth}\nolimits x)' = -\frac1{\mathop {\rm sh}\nolimits ^2 x}$.

$\blacktriangle $ 2) $(e^ x)'|_{x=x_0} = \lim \limits _{\Delta x\to 0} \frac{e^{x_0 + \Delta x} - e^{x_0}}{\Delta x} = e^{x_0} \lim \limits _{\Delta x\to 0} \frac{e^{\Delta x} - 1}{\Delta x} = e^{x_0}$ (по следствию из 2-го замечательного предела). По теореме о производной сложной функции
$(a^ x)' = (e^{x\ln a})' = e^{x\ln a} (x\ln a)' = a^ x \ln a$.

  1. По теореме о производной обратной функции: $(\log _ a x)' = \frac1{(a^ y)'} = \frac1{a^ y \ln a}$, где $x = a^ y$.

  2. $(x^\alpha )' = (e^{\alpha \ln x})' = e^{\alpha \ln x} (\alpha \ln x)' = x^\alpha \cdot \frac{\alpha }{x} = \alpha x^{\alpha - 1}, x > 0$. (Формула справедлива для $\alpha \in \mathbb {Z}$ при $x\neq 0$ (если $\alpha \in \mathbb {N}$, то $\forall x\in \mathbb {R}$). Доказывается по индукции).

  3. $(\sin x)|_{x=x_0} = \lim \limits _{\Delta x\to 0} \frac{\sin (x_0 + \Delta x) - \sin x_0}{\Delta x} = $ $\lim \limits _{\Delta x\to 0} \frac{2\cos (x_0 + \frac{\Delta x}2)\sin \frac{\Delta x}2}{\Delta x} = $ $\lim \limits _{\Delta x\to 0} \cos (x_0 + \frac{\Delta x}2) \lim \limits _{\Delta x\to 0} \frac{\sin \frac{\Delta x}2}{\frac{\Delta x}2} =$ $\cos x_0$ (по первому замечательному пределу и непрерывности функции $y=\cos x$ в точке $x_0$).

$(\cos x)' = (\sin (\frac\pi 2 - x))' = \cos (\frac\pi 2 - x) (-1) = -\sin x$.

  1. $(\mathop {\rm tg}\nolimits x)' = (\frac{\sin x}{\cos x})' = \ldots = \frac1{\cos ^2 x}$ при $x \neq \frac\pi 2+\pi k, k\in \mathbb {Z}$.

Формула для котангенса доказывается аналогично.

  1. $(\arcsin x)' = \frac1{(\sin y)'} = \frac1{\cos y}$, где $x = \sin y, y \in (-\frac\pi 2, \frac\pi 2)$.

$\cos y = \pm \sqrt {1 - \sin ^2 y} \Rightarrow \cos y = \sqrt {1 - x^2}$.

Формулы для производных $y=\arccos x, y=\mathop {\rm arctg}\nolimits x$ доказываются аналогично.

  1. $(\mathop {\rm sh}\nolimits x)' = \left( \frac{e^ x - e^{-x}}{2} \right) = \frac{e^ x + e^{-x}}{2} = \mathop {\rm ch}\nolimits x$.

$(\mathop {\rm ch}\nolimits x)' = \left( \frac{e^ x + e^{-x}}{2} \right) = \frac{e^ x - e^{-x}}{2} = \mathop {\rm sh}\nolimits x$.

  1. Формулы для производных $y=\mathop {\rm th}\nolimits x, y=\mathop {\rm cth}\nolimits x$ доказываются аналогично (6), учитывая $\mathop {\rm ch}\nolimits ^2 x - \mathop {\rm sh}\nolimits ^2 x = 1$. $\blacksquare $